Refundacja

Na mocy § 9 ust. 1 obecnie obowiązującego rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 25 czerwca 2014 r. w sprawie refundowania ze środków Funduszu Pracy wynagrodzeń wypłacanych młodocianym pracownikom (Dz. U. z 2014 r. poz. 865) do kwestii realizacji umów o refundację zawartych z pracodawcami do dnia 30 czerwca 2014 r. zastosowanie mają przepisy rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 26 kwietnia 2007 r. (Dz. U. z 2007 r. Nr 77, poz. 518, z późn. zm.), które było kilkakrotnie nowelizowane. Zmiany rozporządzenia regulującego refundacje związane były głównie z dostosowywaniem przepisów krajowych do zmieniających się rozporządzeń Komisji Europejskiej dotyczących pomocy publicznej.

Po pierwsze: nowelą z dnia 19 grudnia 2013 r. (Dz. U. z 2013 r. poz. 1671) została przedłużona możliwość zawierania umów o refundację wynagrodzeń młodocianych pracowników o 6 miesięcy, tj. do dnia 30 czerwca 2014 r. Dzięki temu pracodawcy zatrudniający młodocianych, czekając na przesuwaną w czasie zmianę przepisów unijnych o pomocy publicznej, zyskali możliwość zawierania umów o refundację w okresie od 31 grudnia 2013 r. do dnia 30 czerwca 2014 r.

Po drugie: nowelą z 2013 roku zniesiony został ostateczny termin realizowania zawartych umów, ale – co nie zostało wyraźnie wskazane w piśmie z dnia 29 czerwca br. kierowanym do Prezesa Związku Rzemiosła Polskiego) – to zniesienie nie dotyczy umów zawartych przed dniem 31 grudnia 2013 r., tj. przed wejściem w życie noweli z 2013 r.

Zatem:

1) w przypadku umów o refundację zawartych z pracodawcami do 31 grudnia 2013 r.
(na podstawie stanu prawnego przed wejściem w życie noweli z dnia 19 grudnia 2013 r.) obowiązuje zapis o ich realizacji do dnia 31 lipca 2016 r., a w konsekwencji pracodawcy nie mogą składać wniosków o refundację po tym dniu;

2) w przypadku umów o refundację zawieranych z pracodawcami od dnia 31 grudnia 2013 r. do dnia 30 czerwca 2014 r. – na mocy noweli z dnia 19 grudnia 2013 r. – nie ma przeszkód prawnych do ich realizacji po dniu 31 lipca 2016 r.


Zgodnie z delegacją ustawową, refundacja wynagrodzeń młodocianych pracowników staje się od 1 lipca 2014 roku pomocą de minimis. Limit pomocy de minimis wynosi 200 tys. Euro na 3 lata wliczając w to bieżący rok kalendarzowy i dwa lata poprzedzające). Suma pomocy de minimis, którą pracodawca może uzyskać z różnych źródeł (np. z gminy po wyszkoleniu i zdaniu egzaminu przez młodocianego) nie może przekroczyć powyższej kwoty.

O refundację wynagrodzeń młodocianych i składek na ubezpieczenia społeczne od tych wynagrodzeń może się ubiegać pracodawca, który zamierza zatrudnić młodocianych, jeżeli spełnia łącznie następujące warunki:
• chce zatrudnić ich w zawodach określonych w wykazie zawodów ogłaszanym w wojewódzkim dzienniku urzędowym,
• ma warunki (pracodawca, osoba prowadząca w jego imieniu zakład pracy lub osoba u niego zatrudniona) do prowadzenia przygotowania zawodowego w zakresie wymagań zawodowych i pedagogicznych określonych w przepisach regulujących odbywanie przygotowania zawodowego.

Wniosek o zawarcie umowy dotyczącej refundowania pracodawcy kosztów wynagrodzeń i opłacanych od nich składek z tytułu zatrudniania pracowników młodocianych powinien być złożony w Centrum Edukacji i Pracy Młodzieży właściwym ze względu na miejsce odbywania przez młodocianego przygotowania zawodowego.

Wniosek o zawarcie umowy dotyczący młodocianych, którzy dokształcają się w formach szkolnych, pracodawca lub w jego imieniu organizacja zrzeszająca pracodawców może złożyć w Centrum Edukacji I Pracy Młodzieży OHP w terminie od 1 stycznia do 15 listopada każdego roku. Natomiast wniosek o zawarcie umowy dotyczący młodocianych, którzy nie dokształcają się w formach szkolnych, może być składany w innych terminach ogłaszanych przez Centrum Edukacji I Pracy Młodzieży OHP w jego siedzibie.

Wzory wniosków kierowanych do centrum edukacji oraz umowy o refundację zostały zamieszczone w załącznikach do rozporządzenia w sprawie refundowania ze środków Funduszu Pracy wynagrodzeń wypłacanych młodocianym pracownikom.

Przepisy określają ścisłe limity w zakresie liczby młodocianych, którzy mogą być objęci refundacją. I tak, wniosek o zawarcie umowy może dotyczyć:
• nie więcej niż trzech młodocianych, jeżeli pracodawca zatrudnia wyłącznie młodocianych,
• młodocianych w liczbie nieprzekraczającej trzykrotnej liczby zatrudnionych pracowników w przeliczeniu na pełny wymiar czasu pracy na czas nieokreślony niebędących młodocianymi.

Pracodawca otrzymujący refundację musi zobowiązać się do zatrudniania na podstawie umowy o pracę wszystkich młodocianych finansowanych z Funduszu Pracy przez 6 miesięcy po zakończeniu przygotowania zawodowego.

Pracodawca, który zatrudnia pracowników młodocianych w celu przygotowania zawodowego, może uzyskać refundację wypłaconych im wynagrodzeń oraz opłaconych od tych wynagrodzeń składek na ubezpieczenia społeczne. Wysokość refundacji jest ograniczona – nie może przekraczać na jednego pracownika młodocianego wysokości wynagrodzenia młodocianego ustalonego w przepisach oraz opłacanych od tego wynagrodzenia składek na ubezpieczenia społeczne finansowanych przez pracodawcę.

Refundacja wynagrodzeń młodocianych pracowników i składek na ubezpieczenie społeczne od tych wynagrodzeń nie przysługuje w przypadku powtarzania przez młodocianego roku nauki.

Młodocianemu w okresie nauki zawodu przysługuje wynagrodzenie obliczane w stosunku procentowym do przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w poprzednim kwartale, obowiązujące od pierwszego dnia następnego miesiąca po ogłoszeniu przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski” wysokości tego wynagrodzenia. Wynagrodzenie młodocianych jest zatem zmienne – odnosimy je zawsze (jako 4%, 5% lub 6%) do przeciętnego wynagrodzenia w poprzednim kwartale.

Od 1 marca 2017 r. do 31 maja 2017 r. kwoty minimalnego wynagrodzenia pracownika młodocianego wynoszą:

• 168,76 zł w pierwszym roku nauki (nie mniej niż 4% przeciętnego wynagrodzenia),
• 210,95 zł w drugim roku nauki (nie mniej niż 5% przeciętnego wynagrodzenia),
• 253,14 zł w trzecim roku nauki (nie mniej niż 6% przeciętnego wynagrodzenia).

W przypadku przyuczenia do wykonywania określonej pracy stawka jest równa kwocie wypłacanej pracownikowi młodocianemu uczącemu się w pierwszej klasie nauki zawodu.

Młodociani zatrudnieni w celu przygotowania zawodowego pozostają w stosunku pracy, a zatem podlegają ubezpieczeniom społecznym na takich samych zasadach jak wszyscy pozostali pracownicy. Obowiązkowo podlegają więc ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, chorobowemu i wypadkowemu. Wymienione kwoty stanowią zatem podstawę do opłacania składek. Są zarazem wraz ze składkami na ubezpieczenia społeczne liczonymi od tych wynagrodzeń (finansowanymi przez pracodawcę) maksymalnymi kwotami refundacji otrzymywanej przez pracodawcę na jednego pracownika młodocianego (oczywiście we wskazanym okresie). Pracodawca opłaca część składki na ubezpieczenia rentowe (6,5%), emerytalne (9,76%) oraz wypadkowe (od 0,67% do 3,86%). Wynagrodzenie młodocianego jest zaś obniżane o część składki na ubezpieczenia rentowe, emerytalne i ubezpieczenie chorobowe.

Do składek na ubezpieczenia społeczne obciążających pracodawcę należy dodać również składkę na ubezpieczenie wypadkowe, która jest zróżnicowana dla poszczególnych płatników składek i ustalana w zależności od poziomu zagrożeń zawodowych i skutków tych zagrożeń. Wynosi ona od 0,67% do 3,33%.

Podstawa prawna:
• art. 190 i art. 191 Ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (Dz.U. 1998 Nr 21, poz. 94, z późn. zm.);

• Rozporządzenie Komisji (UE) NR 1407/2013 z dnia 18 grudnia 2013 r. w sprawie stosowania art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do pomocy de minimis (Dz. Urz. UE L 352/1 z 24.12.2013);

• Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2013 r., poz. 674, z późn. zm.);

• Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 25 czerwca 2014 r. w sprawie refundowania ze środków Funduszu Pracy wynagrodzeń wypłacanych młodocianym pracownikom (Dz. U. z 2014, poz. 865);

• Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 24 października 2014 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie zakresu informacji przedstawianych przez podmiot ubiegający się o pomoc de minimis (Dz.U. 2014 poz. 1543);

• Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2010 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie zakresu informacji przedstawiane przez podmiot ubiegający się o pomoc inną niż pomoc de minimis lub pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie (Dz.U. nr 254, poz. 1704);

• Rozporządzenie Rady Ministrów z 28 maja 1996 r. w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania (Dz.U. Nr 60, poz. 278 z późn. zm.).

Młodocianym w rozumieniu Kodeksu Pracy jest osoba, która ukończyła 16 lat, a nie przekroczyła 18 lat (Art. 190 § 1 KP).